Maturalne wypracowanie z historii to najlepiej punktowane zadanie w arkuszu na poziomie rozszerzonym. Można za nie zdobyć, aż 20 z 50 możliwych punktów. Często od właściwego przygotowania do tego zadania zależą przyszłe studia maturzysty. Dlatego niniejsza analiza ma pomóc w przygotowani do wypracowania i wskazać najważniejsze kwestie. Przeglądając tematy z wypracowań z 0lhZ. Matu­ry coraz bli­żej, zatem byście uspraw­ni­li swo­je umie­jęt­no­ści pisa­nia wypra­co­wań – seria wpi­sów, któ­re doty­czą typów prac matu­ral­nych. Tym razem pierw­szy temat matu­ry roz­sze­rzo­nej: wypo­wiedź argumentacyjna. Zanim przy­stą­pisz do pisa­nia pra­cy, koniecz­nie wyko­naj nastę­pu­ją­ce czynności: Prze­czy­taj uważ­nie tekst. Zaznacz istot­ne dla sen­su utwo­ru frag­men­ty (sta­no­wi­sko auto­ra oraz pro­blem), pod­kreśl je. Spo­rządź plan pra­cy wg poniż­sze­go schematu: Wstęp (1 akapit) Zda­nie wpro­wa­dze­nia do tema­tu (możesz je dopi­sać na koń­cu two­rze­nia planu) znajdź pro­blem poru­sza­ny przez auto­ra tek­stu; musi on być wąt­pli­wo­ścią, np. gro­te­ska słow­ni­ko­wa jest tym i tym, ale współ­cze­śnie jej poję­cie się roz­sze­rzy­ło i trze­ba zre­de­fi­nio­wać poję­cie groteski;. roz­wi­nię­cie pro­ble­mu — możesz napi­sać kil­ka zdań o tym, jak autor docho­dzi do rozważań sta­no­wi­sko auto­ra — jak on roz­wią­zu­je problem. czy zga­dzasz się ze sta­no­wi­skiem autora? Autor w eseju/artykule pt. “XXXXXXXX” poru­sza zagad­nie­nie XXXXX. Pro­po­nu­je XXXXX/ docho­dzi do wnio­sku, że XXXXX/ uwa­ża on, że XXXXXX. Nale­ży zgo­dzić się z auto­rem, ponie­waż XXXXX. 2. Roz­wi­nię­cie (każ­dy argu­ment w nowym akapicie) znajdź argu­ment auto­ra, któ­rym potwier­dza swo­je sta­no­wi­sko (możesz cyto­wać!); zestaw go z tek­stem kul­tu­ry, któ­ry potwier­dza two­je sta­no­wi­sko (jeśli zgodził_ś się z auto­rem, to przy­wo­łu­jesz tekst kul­tu­ry i two­rzysz z nie­go argu­ment, pamię­taj o pod­su­mo­wa­niu) + możesz dopi­sać kon­tekst (np. filo­zo­ficz­ny, este­tycz­ny, histo­rycz­ny, biograficzny) znajdź argu­ment auto­ra, któ­rym potwier­dza swo­je sta­no­wi­sko (możesz cyto­wać!); zestaw go z tek­stem kul­tu­ry, któ­ry potwier­dza two­je sta­no­wi­sko (jeśli zgodził_ś się z auto­rem, to przy­wo­łu­jesz tekst kul­tu­ry i two­rzysz z nie­go argu­ment, pamię­taj o pod­su­mo­wa­niu) + możesz dopi­sać kon­tekst (np. filo­zo­ficz­ny, este­tycz­ny, histo­rycz­ny, biograficzny) znajdź argu­ment auto­ra, któ­rym potwier­dza swo­je sta­no­wi­sko (możesz cyto­wać!); zestaw go z tek­stem kul­tu­ry, któ­ry potwier­dza two­je sta­no­wi­sko (jeśli zgodził_ś się z auto­rem, to przy­wo­łu­jesz tekst kul­tu­ry i two­rzysz z nie­go argu­ment, pamię­taj o pod­su­mo­wa­niu) + możesz dopi­sać kon­tekst (np. filo­zo­ficz­ny, este­tycz­ny, histo­rycz­ny, biograficzny). 3. Zakoń­cze­nie (kolej­ny akapit): pod­su­muj wywód, przy­wo­łaj sta­no­wi­sko autora; przy­po­mnij tek­sty kul­tu­ry, na któ­re się powołałeś; + możesz dopi­sać kon­tekst (np. filo­zo­ficz­ny, este­tycz­ny, histo­rycz­ny, biograficzny). — — – D. Pisz!→ Do per­fek­cji dopro­wa­dzi cię dba­łość o język, brak cza­sow­ni­ków w for­mie oso­bo­wej i zdań poje­dyn­czych. Styl nauko­wy możesz wytwo­rzyć dzię­ki zasto­so­wa­niu cza­sow­ni­ków, któ­re nazwa­łam ŚWIĘTĄ TRÓJCĄ, są nimi: war­to, trze­ba, nale­ży.→ Uni­kaj też imie­sło­wów, zwy­kle ucznio­wie mają pro­blem z ich pra­wi­dło­wym zasto­so­wa­niem.→ Jeśli wpro­wa­dzasz cyta­ty, musisz je przed­sta­wić, zacy­to­wać i sko­men­to­wać. Nigdy nie sto­suj cudzych słów zamiast swo­ich. To ma być Two­ja pra­ca, a cyta­ty słu­żą jedy­nie jako potwier­dze­nie argu­men­tów.→ Nie sto­suj ase­ku­ra­cyj­nych cudzy­sło­wów — świad­czą o bra­kach w słow­nic­twie. Jeśli czu­jesz, że sło­wo nie pasu­je sty­li­stycz­nie, po pro­stu go nie pisz. KONIECZNIE zapo­znaj się z tym wpisem: Dla­cze­go dosta­je złe oce­ny z wypracowań? Poniższy plan jest jedynie propozycją, jednak warto się nim posługiwać, zanim zdobędziecie wprawę w pisaniu — to jak z tańcem: najpierw odtwarzamy schematy, by później poczuć swobodę ruchu i wyrażać siebie. Tabe­la do ćwiczeń/budowania planu: wpro­wa­dze­nie w tema­ty­kę (ze dwa zda­nia, mery­to­rycz­nie, na temat tego, o czym będzie pra­ca, np. o gro­te­sce? Wyja­śnij, czym jest groteska). aka­pit 1 (kolo­rem zazna­czo­no nie­zbęd­ne ele­men­ty, bez tego nie wypeł­nisz polecenia). jaki problem/zagadnienie poru­sza autor/ka? (tytuł, pierw­szy albo ostat­ni aka­pit — z regu­ły jest tak, że badacz/ka mówi, że wszy­scy myślą, że jest tak i tak, a ja wam mówię, że jest ina­czej — to jest ten problem). jakie ma pomy­sły na roz­wią­za­nie pro­ble­mu? (to nie jest obo­wiąz­ko­wa część, ale moż­na napi­sać krót­ko o tym, jak do tego doszedł/doszła, że jest ina­czej niż myślą wszyscy) jakie jest jego/jej sta­no­wi­sko w tej spra­wie? (tutaj piszesz, że badacz/ka stwier­dza, że jest ina­czej, ponie­waż coś i coś). jakie jest two­je? zga­dzasz się z jego/jej sta­no­wi­skiem? (tu mówisz, że: „Nale­ży zgo­dzić się z autorem/autorką, ponie­waż… doda­jesz swo­je zda­nie, krótko”). aka­pit 2 Piszesz argu­ment potwier­dza­ją­cy two­je zda­nie, każ­dy argu­ment ma być inny, poka­zy­wać róż­ne aspek­ty sta­no­wi­ska. Możesz posłu­żyć się argu­men­ta­mi autora/autorki! (Bierz­cie z tek­stu, ile się da, cytuj – na kanap­kę; para­fra­zuj, korzy­staj ze słow­nic­twa nauko­we­go). Do tego dokła­da­nie jako przy­kład potwier­dza­ją­cy argu­ment jakiś tekst kul­tu­ry, nic nie stresz­cza­cie, kon­kret­nie mówi­cie co i dla­cze­go potwier­dza zja­wi­sko, o któ­rym mowa; tych przy­kła­dów może być spo­ro; doda­waj­cie kon­tek­sty np. histo­rycz­ne. Celem tej czę­ści jest pozor­na dys­ku­sja z autorem/ką — pozor­na, bo zga­dzasz się z nim/nią i dokła­dasz swo­je przy­kła­dy potwier­dza­ją­ce, że to dobra dro­ga. (kle­pie­cie się po ramionach). aka­pit 3 Tak samo, jak w poprzed­nim akapicie. aka­pit 4 Tak samo, jak w poprzed­nim akapicie. aka­pit 5 Zakoń­cze­nie to kon­kret: pod­su­muj wnio­ski, przy­wo­łaj pro­blem, roz­wią­za­nie i postaci/teksty kul­tu­ry z przykładów. Przy­kład: (a tutaj inne przy­kła­do­we pra­ce: WYPRACOWANIA) Reali­za­cja (za zgo­dą Autorki): Zofia Tro­ja­no­wi­czo­wa w „Sybi­rze roman­ty­ków” podej­mu­je pro­blem mity­za­cji Sybi­ru w lite­ra­tu­rze roman­tycz­nej. Powo­łu­je się na sło­wa Ada­ma Mic­kie­wi­cza z „Ksiąg naro­du i piel­grzym­stwa pol­skie­go”, któ­re pokrze­pia­ją ser­ca roda­ków, porów­nu­ją męczeń­stwo ojczy­zny do cier­pień Chry­stu­sa, zapo­wia­da­ją boha­ter­skie uwol­nie­nie się spod oku­pa­cji rosyj­skiej. Autor­ka dostrze­ga, że mar­ty­ro­lo­gicz­na wykład­nia racjo­na­li­zo­wa­ła doświad­cza­nie wywó­zek, tłu­ma­czy­ła je wyż­szą koniecz­no­ścią, rozu­mia­ła jako boha­ter­stwo – Sybir dla ówcze­snych patrio­tów stał się sym­bo­lem prze­ży­wa­nia gehen­ny w imię wyzwo­le­nia kra­ju. Tro­ja­no­wi­czo­wa sta­wia tezę, że mar­ty­ro­lo­gia prze­kształ­ci­ła okrut­ne doświad­cze­nie Sybi­ru, bez­sil­ność naro­du w nadzie­ję na wyzwo­le­nie, odczu­wa­ną przez całe spo­łe­czeń­stwo polskie. Nale­ży zgo­dzić się z autor­ką, ponie­waż pisze ona o zagad­nie­niu mar­ty­ro­lo­gii — bez któ­rej zna­jo­mo­ści nie moż­na zro­zu­mieć histo­rii ojczy­zny. Pol­ska wie­lo­krot­nie pró­bo­wa­ła wyzwo­lić się spod zabo­rów, nie­ste­ty za każ­dym razem siły powstań­ców nie były w sta­nie prze­ciw­sta­wić się armii car­skiej. Impe­ra­tor Rosji suro­wo karał bun­tow­ni­ków, chcąc zru­sy­fi­ko­wać spo­łe­czeń­stwo Kon­gre­sów­ki i pozba­wić auto­no­mii obszar Kró­le­stwa Pol­skie­go. Roman­ty­cy-patrio­ci dosto­so­wa­li wal­kę o wol­ność ojczy­zny do ówcze­snych warun­ków – o wywóz­kach i zsył­kach pisa­li jako o boha­ter­stwie, chwa­le, praw­dzi­wym poświę­ce­niu. Cięż­ko wyobra­zić sobie, jak wyglą­da­ła­by dzi­siej­sza Pol­ska, gdy­by nie­da­ją­ca nadzie­ję, mity­za­cja Syberii. Tro­ja­no­wi­czo­wa pod­kre­śla, że doświad­cze­nie wywó­zek było skraj­nie trud­ne, wią­za­ło się ze śmier­cią wie­lu Pola­ków ska­za­nych na wyko­ny­wa­nie katorż­ni­czej pra­cy. Dzię­ki pro­fe­tycz­nej zapo­wie­dzi wyna­gro­dze­nia naro­du za cier­pie­nie chęt­niej wie­rzo­no, że na Sybe­rię tra­fia­ją patrio­ci. W czę­ści trze­ciej dra­ma­tu „Dzia­dy” Mic­kie­wi­cza Sobo­lew­ski opo­wia­da zapie­ra­ją­cą dech w pier­siach histo­rię – moment wywo­że­nia mło­dych więź­niów. Boha­ter szcze­gól­nie sku­pia się na odwa­dze inter­no­wa­nych” Jan­czew­ski trzy­krot­nie krzy­czy „Jesz­cze Pol­ska nie zgi­nę­ła”, pobi­ty Wasi­lew­ski umie­ra na oczach tłu­mu. Mic­kie­wicz budu­je mit Sybe­rii – miej­sca, któ­re świad­czy o miło­ści roda­ków do ojczy­zny, o nie­stru­dzo­nym dąże­niu do wyzwo­le­nia się spod pano­wa­nia oku­pan­ta. Dra­mat soli­da­ry­zu­je się z Pola­ka­mi w cier­pie­niu za kraj, racjo­na­li­zu­je zsył­ki. Autor­ka pod­kre­śla, że wpi­sa­nie kator­gi w mar­ty­ro­lo­gicz­ną instruk­cję wal­ki o nie­pod­le­głość, zak­ty­wi­zo­wa­ło i pod­nio­sło spo­łe­czeń­stwo na duchu. Roman­ty­cy twier­dzi­li, że męczeń­stwo Pola­ków nie jest bez­ce­lo­we, że wyna­gro­dzi im to Bóg, pisze Tro­ja­no­wi­czo­wa. Bar­dzo czę­sto nawią­zy­wa­li do przy­po­wie­ści biblij­nych, do zmar­twych­wsta­nia Chry­stu­sa, inter­pre­tu­jąc je zazwy­czaj jako zapo­wiedź zwy­cię­stwa ojczy­zny. W czę­ści trze­ciej „Dzia­dów” Mic­kie­wi­cza Żego­ta opo­wia­da baj­kę Gorec­kie­go. Jest to opo­wieść o dia­ble pró­bu­ją­cym zaszko­dzić czło­wie­ko­wi i para­dok­sal­nie przy­czy­nia­ją­cym się do dobro­by­tu ludzi. Sza­tan ukry­wa w zie­mi ziar­na poda­ro­wa­ne Ada­mo­wi przez Boga, myśląc, że nigdy nie zosta­ną odna­le­zio­ne. Jed­nak, gdy przy­cho­dzi wio­sna, ziar­na kieł­ku­ją i wyra­sta z nich zbo­że – odtąd pod­sta­wo­we poży­wie­nie pierw­szych ludzi. Przy­po­wieść ma cha­rak­ter sym­bo­licz­ny, ziar­no jest śmier­cią Pola­ków na Sybi­rze, sza­tan Rosją. Mic­kie­wicz odwo­łu­je się do Biblii, po to, by pod­kre­ślić pro­fe­tycz­ny cha­rak­ter wywó­zek, by zazna­czyć, że takie jest prze­zna­cze­nie ojczy­zny. Tro­ja­no­wi­czo­wa pisze, że inspi­ro­wa­nie roda­ków do prze­ży­wa­nia cier­pie­nia, glo­ry­fi­ko­wa­nie Sybi­ru, dało im siłę do dal­szej walki. Autor­ka zauwa­ża, że od koń­ca XVIII wie­ku Sybe­ria była przed­sta­wia­na w lite­ra­tu­rze jako miej­sce męczeń­stwa i cier­pie­nia. Jed­nak w „Lal­ce” Bole­sła­wa Pru­sa zsył­ka za udział w powsta­niu stycz­nio­wym jest prze­ło­mo­wym momen­tem w życiu Wokul­skie­go, zaczy­na on wów­czas pra­co­wać, zdo­by­wa uzna­nie, zaprzy­jaź­nia się z pro­fe­so­ra­mi. Dla Sta­ni­sła­wa jest to szan­sa na nowy, czy­sty start – doświad­cza tam akcep­ta­cji. Zarów­no Tro­ja­no­wi­czo­wa, jak i Prus piszą o Sybe­rii, jako doświad­cze­niu zmie­nia­ją­cym czło­wie­ka. Autor „Lal­ki” wyła­mu­je się jed­nak spod tezy autor­ki „Sybi­ru roman­ty­ków” – odcho­dzi on od mar­ty­ro­lo­gii, ide­ali­zu­je Sybir, demen­tu­je prze­ko­na­nie, że Pola­ków spo­ty­ka tam cier­pie­nie. Prus uka­zu­je tyl­ko dobre stro­ny, rede­fi­niu­je patrio­tyzm, nie jest on już umie­ra­niem za ojczy­znę, lecz pra­cą na rzecz społeczności. Zofia Tro­ja­no­wi­czo­wa sta­wia tezę, że mar­ty­ro­lo­gia dała Pola­kom nadzie­ję i zachę­ci­ła ich do wal­ki. Autor­ka pod­kre­śla, że miej­sce kaź­ni sta­ło się mitycz­ną wizją, budzą­cą zarów­no smu­tek, jak i wia­rę w lep­sze jutro. Współ­udział w cier­pie­niu gwa­ran­to­wał współ­udział w zwy­cię­stwie, był patrio­ty­zmem. Dzię­ki mesja­ni­zmo­wi roman­ty­cy zak­ty­wi­zo­wa­li spo­łe­czeń­stwo i uchro­ni­li je przed wyna­ro­do­wie­niem. Zarów­no Tro­ja­no­wi­czo­wa, jak i Mic­kie­wicz zazna­cza­ją, jak waż­nym czyn­ni­kiem w sta­ra­niu się o nie­pod­le­głość była mity­za­cja Sybi­ru. Prus zre­de­fi­nio­wał patrio­tyzm – wywóz­ka nie była już pew­ną śmier­cią, lecz moż­li­wo­ścią poko­na­nia wła­snych sła­bo­ści, zasta­no­wie­nia się nad życiem. Autor „Lal­ki” i autor „Dzia­dów” ina­czej rozu­mie­ją miłość do ojczy­zny, jed­nak obaj przed­sta­wia­ją Sybir, jako miej­sce, któ­re zna­czą­co wpły­nę­ło na histo­rię Polski. Jeżeli chcesz mnie wesprzeć w popularyzacji wiedzy o języku i literaturze polskiej — możesz zostać moim patronem/moją patronką: - grosik daj babie, sakiewką potrząśnij. ;) Matu­ry coraz bli­żej, zatem byście uspraw­ni­li swo­je umie­jęt­no­ści pisa­nia wypra­co­wań – seria wpi­sów, któ­re doty­czą typów prac matu­ral­nych. Tym razem dru­gi temat matu­ry pod­sta­wo­wej: inter­pre­ta­cja wiersza Zanim przy­stą­pisz do pisa­nia pra­cy, koniecz­nie wyko­naj nastę­pu­ją­ce czynności: A. Prze­czy­taj uważ­nie tekst. B. Zaznacz istot­ne dla sen­su utwo­ru frag­men­ty, pod­kreśl je. C. Spo­rządź plan pra­cy wg poniż­sze­go sche­ma­tu (kolej­ność aka­pi­tów II‑V może być dowol­na, może być ich też o wie­le więcej): I. Aka­pit: Wstęp­ne rozpoznanie Znajdź nad­rzęd­ny sens tek­stu (poda­jesz peł­ne imię i nazwi­sko auto­ra, infor­ma­cje o tytu­le i tomi­ku oraz cza­sie powstania). Stwórz tezę interpretacyjną. II. Aka­pit: Roz­po­zna­nie rela­cji nadaw­ca – adresat 1. Kto i do kogo mówi: Jaki jest i kim jest pod­miot lirycz­ny – o czym to świadczy? Kto jest adresatem. Rela­cje mię­dzy pod­mio­tem a adre­sa­tem; dystans ( ja – ty; ja – wy), iden­ty­fi­ka­cja (my, ja – my). 2. W jakiej sytuacji: Sytu­acja lirycz­na (oko­licz­no­ści wypo­wie­dzi, uwa­run­ko­wa­nia sytuacyjne). Rodzaj liry­ki (bez­po­śred­nia, pośred­nia, wyzna­nia, opi­so­wa, sytu­acyj­na, ape­lu, itp.). III. Aka­pit: Ukształ­to­wa­nie wypo­wie­dzi (ana­li­za) 1. Jak mówi: Kon­struk­cja wypo­wie­dzi (np. mono­log, dia­log, wyznanie). Pozy­cja „ja” lirycz­ne­go (dystans, zaan­ga­żo­wa­nie, humor, iro­nia itp.) . Środ­ki sty­li­stycz­ne i ich funk­cje (pamię­taj, że nie cho­dzi o to, by wypi­sać epi­te­ty i porów­na­nia, ale by wska­zać, w jakim celu zosta­ły zasto­so­wa­ne, czy mają wpływ na inter­pre­ta­cję, jaki nastrój two­rzą, jaka jest ich funkcja). 2. Gatu­nek: Funk­cjo­nal­na ana­li­za uwzględ­nia­ją­ca zna­jo­mość konwencji. Opis i ana­li­za jako pod­sta­wa uogól­nień interpretacyjnych. 3. Domi­nan­ta kom­po­zy­cyj­na (nad­rzęd­na zasa­da orga­ni­za­cji utworu). IV. Aka­pit: Temat utwo­ru (inter­pre­ta­cja) 1. O czym mówi: Uwzględ­nie­nie miejsc nace­cho­wa­nych zna­cze­nio­wo ( tytuł, poin­ta, gatunek). Klu­czo­we wyra­że­nia i zna­czą­ce moty­wy kul­tu­ro­we, funk­cjo­nal­ne wyko­rzy­sta­nie przy­wo­ła­nych w utwo­rze odwo­łań do kon­tek­stu kulturowego. 2. Jak wpi­su­je się w powszech­nie obo­wią­zu­ją­ce poglądy. V. Aka­pit: Przy­wo­ła­nie wła­ści­wych kon­tek­stów (np. filo­zo­ficz­ny, este­tycz­ny, histo­rycz­ny, biograficzny). VI. Aka­pit: Inter­pre­ta­cja uogólniająca. Teza inter­pre­ta­cyj­na wyni­ka­ją­ca z odczy­ta­nia całości. Oce­na i wartościowanie. Trzy war­to­ści tek­stów: poznaw­cze, etycz­ne, estetyczne. D. Pisz! → Do per­fek­cji dopro­wa­dzi Cię dba­łość o język, brak cza­sow­ni­ków w for­mie oso­bo­wej i zdań poje­dyn­czych. Styl nauko­wy możesz wytwo­rzyć dzię­ki zasto­so­wa­niu cza­sow­ni­ków, któ­re nazwa­łam ŚWIĘTĄ TRÓJCĄ, są nimi: war­to, trze­ba, nale­ży.→ Uni­kaj też imie­sło­wów, zwy­kle ucznio­wie mają pro­blem z ich pra­wi­dło­wym zasto­so­wa­niem.→ Jeśli wpro­wa­dzasz cyta­ty, musisz je przed­sta­wić, zacy­to­wać i sko­men­to­wać. Nigdy nie sto­suj cudzych słów zamiast swo­ich. To ma być Two­ja pra­ca, a cyta­ty słu­żą jedy­nie jako potwier­dze­nie argu­men­tów.→ Nie sto­suj ase­ku­ra­cyj­nych cudzy­sło­wów – świad­czą o bra­kach w słow­nic­twie. Jeśli czu­jesz, że sło­wo nie pasu­je sty­li­stycz­nie, po pro­stu go nie pisz. Powyższy plan jest jedynie propozycją, jednak warto się nim posługiwać zanim zdobędziecie wprawę w pisaniu – to jak z tańcem: najpierw odtwarzamy schematy, by później poczuć swobodę ruchu i wyrażać siebie. LUB: AKAPITWYMAGANIATWÓJ TEKSTwstępUogól­nie­nie doty­czą­ce problemupoda­jesz peł­ne imię i nazwi­sko auto­ra, infor­ma­cje o tytu­le i tomi­ku oraz cza­sie powstaniaGłów­ny pro­blem poru­sza­ny w wierszuTEZA inter­pre­ta­cyj­naTo, co zadzie­je się w roz­wi­nię­ciu zale­ży od cie­bie, prze­stu­diuj naj­pierw wszyst­kie ele­men­ty poety­ki i zobacz czy wystę­pu­ją w utwo­rze i mają zna­cze­nie w kon­tek­ście two­jej tezy:Roz­po­zna­nie rela­cji nadaw­ca – adresat Kto i do kogo mówi:· Jaki jest i kim jest pod­miot lirycz­ny – o czym to świadczy?Kto jest adresatem.· Rela­cje mię­dzy pod­mio­tem a adre­sa­tem; dystans ( ja – ty; ja – wy), iden­ty­fi­ka­cja (my, ja – my).W jakiej sytuacji:· Sytu­acja lirycz­na (oko­licz­no­ści wypo­wie­dzi, uwa­run­ko­wa­nia sytuacyjne).· Rodzaj liry­ki (bez­po­śred­nia, pośred­nia, wyzna­nia, opi­so­wa, sytu­acyj­na, ape­lu, itp.).Ukształ­to­wa­nie wypo­wie­dzi (ana­li­za) Jak mówi:· Kon­struk­cja wypo­wie­dzi (np. mono­log, dia­log, wyznanie).· Pozy­cja „ja” lirycz­ne­go (dystans, zaan­ga­żo­wa­nie, humor, iro­nia itp.) .Gatu­nek:· Funk­cjo­nal­na ana­li­za uwzględ­nia­ją­ca zna­jo­mość konwencji.· Opis i ana­li­za jako pod­sta­wa uogól­nień kom­po­zy­cyj­na (nad­rzęd­na zasa­da orga­ni­za­cji utworu).Temat utwo­ru (inter­pre­ta­cja)O czym mówi:· Uwzględ­nie­nie miejsc nace­cho­wa­nych zna­cze­nio­wo ( tytuł, poin­ta, gatunek).· Klu­czo­we wyra­że­nia i zna­czą­ce moty­wy kul­tu­ro­we, funk­cjo­nal­ne wyko­rzy­sta­nie przy­wo­ła­nych w utwo­rze odwo­łań do kon­tek­stu funk­cjo­nal­na i inter­pre­ta­cja wierszaARGUMENT potwier­dza­ją­cy tezęPRZYKŁAD z tekstuFunk­cja – dla­cze­go? Cze­mu to służy?pod­su­mo­wa­nie przy­kła­du i argu­men­tu i odwo­ła­nie do tezyAna­li­za funk­cjo­nal­na i inter­pre­ta­cja wierszaARGUMENT potwier­dza­ją­cy tezęPRZYKŁAD z tekstuFunk­cja – dla­cze­go? Cze­mu to służy?pod­su­mo­wa­nie przy­kła­du i argu­men­tu i odwo­ła­nie do tezyKon­tek­sty interpretacyjneARGUMENTPRZYKŁADreflek­sja , jaka wyni­ka z tej różnicy/podobieństwapod­su­mo­wa­nie przy­kła­du i argu­men­tu i odwo­ła­nie do tezyKon­tek­sty interpretacyjneARGUMENTPRZYKŁADreflek­sja , jaka wyni­ka z tej różnicy/podobieństwapod­su­mo­wa­nie przy­kła­du i argu­men­tu i odwo­ła­nie do tezyzakoń­cze­niePrzy­wo­ła­nie problemu/ odwo­ła­nie do tezyWyli­cze­nie i pod­su­mo­wa­nie argumentówSfor­mu­ło­wa­nie wnio­sków + jakie war­to­ści ten tekst speł­nia? poznaw­cze, etycz­ne, PRZYKŁADANALIZA I INTERPRETACJA WIERSZA K. PRZERWY – TETMAJERA„KONIEC WIEKU XIX”Koniec wie­ku XIXPrzekleństwo?....Tylko dzi­ki, kie­dy się skaleczy,Zło­rze­czy swe­mu Tyl­ko skry­te­mu w lecz naj­więk­sze z szy­derstw czyż się możeRów­nać z iro­nią bie­gu naj­zwy­klej­szych rzeczy? Idee?.... Ależ lat już minę­ły tysiące, A idee są zawsze tyl­ko ideami. Modli­twa?.... Lecz nie­wie­lu tyl­ko jesz­cze mami Oko w trój­kąt wpra­wio­ne i na świat Lecz tyl­ko głu­piec gar­dzi ciężarem,Któ­re­go wziąć na sła­be nie zdo­ła Więc za przy­kła­dem trze­ba iść skorpiona,Co się zabi­ja, kie­dy oto­czą go żarem? Wal­ka?.... Ale czyż mrów­ka wrzu­co­na na szyny Może wal­czyć z pocią­giem nad­cho­dzą­cym w pędzie? Rezy­gna­cja?.... Czyż przez to mniej się cier­pieć będzie, Gdy się z pod­da­niem schy­li pod nóż gilotyny?Byt przy­szły?.... Gwiazd taj­ni­ki któż z ludzi ogląda,Kto zli­czy zga­słe słoń­ca i kres świa­tu zgadnie?Uży­cie?.... Ależ w duszy jest zawsze coś na dnie,Co wśród uży­cia pra­gnie, wśród roz­ko­szy żąda. Cóż więc jest? Co zosta­ło nam, co wszyst­ko wiemy, Dla któ­rych żad­na z daw­nych wiar już nie wystarcza? Jaka jest prze­ciw włócz­ni złe­go two­ja tarcza, Czło­wie­cze z koń­ca wie­ku?.... Gło­wę zwie­sił roz­po­zna­nie całościWiersz pró­bą odpo­wie­dzi na pyta­nia o sens ludz­kie­go czło­wie­ka żyją­ce­go pod koniec wie­ku – – pod­miot lirycz­ny to czło­wiek żyją­cy pod koniec wie­ku XIX, poeta, wyra­zi­ciel idei swo­je­go poko­le­nia; iden­ty­fi­ka­cja z adre­sa­tem („co zosta­ło nam, co wszyst­ko wiemy”).Adre­sat – czło­wiek koń­ca wie­ku („czło­wie­cze z koń­ca wieku”)Roz­po­zna­nie sytuacjiOpis nastro­jów koń­ca XIX przed­sta­wi­cie­la schył­ko­we­go mani­fe­stu (mani­fest – pro­gram poetycki)Ukształ­to­wa­nie wypo­wie­dzi (ana­li­za).Kom­po­zy­cja – pyta­nia, któ­re zysku­ją odpo­wie­dzi w posta­ci dal­szych pytań (negu­ją­cych sen­sow­ność zacho­wań aktyw­nych: wal­ki, prze­kleń­stwa, uży­cia oraz postaw bier­nych: roz­pa­czy, rezy­gna­cji) – zosta­je poda­ny w wąt­pli­wość nawet sens zada­wa­nia językowe:pyta­nia reto­rycz­ne (wzma­ga­ją wra­że­nie poczu­cia bez­sen­su egzystencji)meta­fo­ry („tar­cza prze­ciw włócz­ni złe­go” – pod­kre­śla koniecz­ność obro­ny przed nisz­czą­cym poczu­ciem bra­ku sen­su życia)porów­na­nia (iro­nicz­ne porów­na­nie losu czło­wie­ka do mrów­ki pod­kre­śla bez­bron­ność i absurd istnienia)inwer­sja („Gwiazd taj­ni­ki któż z ludzi oglą­da” – nada­je wypo­wie­dzi cha­rak­ter patetyczny)apo­stro­fa („czło­wie­cze z koń­ca wie­ku” – okre­śle­nie adresata)wie­lo­krop­ki („Wzgar­da…”, „Roz­pacz?...” – zawie­sze­nia myśli pod­kre­śla­ją roz­ter­kę i wąt­pli­wo­ści pod­mio­tu lirycznego)Temat utwo­ru – cha­rak­te­ry­sty­ka posta­wy czło­wie­ka koń­ca wie­ku (inter­pre­ta­cja)Pesy­mi­stycz­ne odczu­cie przy­ję­cia okre­ślo­nej posta­wy, sta­no­wi­ska (iro­nia, idee, modli­twa, wzgar­da, prze­kleń­stwo, roz­pacz, rezy­gna­cja, wal­ka, użycie).Odrzu­ce­nie wyżej wymie­nio­nych postaw jako nie­sku­tecz­nych w wal­ce z wro­gim i poczu­cie ogar­nię­cia cha­osu (usi­ło­wa­nie zna­le­zie­nia pozy­tyw­nych wartości).Przy­szłość to brak war­to­ści, do któ­rych moż­na by się o bez­rad­no­ści pozna­nia rozu­mo­we­go wobec pytań o cel total­nej czło­wie­ka koń­ca wie­ku: brak ide­ałów, nie­wia­ra w sku­tecz­ność jakie­go­kol­wiek czy­nu, bier­ność, poczu­cie tra­gicz­no­ści ist­nie­nia, pesy­mizm – to syl­wet­ka deka­den­ta, dla któ­re­go życie jest udręką. Wyko­rzy­sta­nie kontekstuhisto­rycz­no­li­te­rac­kie­go (dostrze­że­nie cech cha­rak­te­ry­stycz­nych dla poezji dekadenckiej);filo­zo­ficz­ne­go (scho­pen­hau­eryzm);bio­gra­ficz­ne­go (poeta deka­dent wyra­zi­cie­lem nastro­jów doby kry­zy­su światopoglądowego).Pod­su­mo­wa­niepeł­neDostrze­że­nie, że poeta for­mu­łu­je waż­ne pyta­nia, któ­re drę­czy­ły wszyst­kich przed­sta­wi­cie­li poko­le­nia schył­ko­we­go, a z racji meta­fi­zycz­ne­go lęku nie były zada­wa­ne; odpo­wie­dzi nicze­go nie roz­strzy­ga­ją, pozo­sta­je cier­pie­nie i mil­czą­ce zwie­sze­nie gło­wy w poczu­ciu cał­ko­wi­tej bez­rad­no­ści. Dostrze­że­nie deka­denc­kiej posta­wy, któ­rą cechu­je nega­cja wszyst­kich ide­ałów, war­to­ści, sys­te­mów filo­zo­ficz­nych, nie­zdol­ność do czy­nu, poczu­cie nie­do­rzecz­no­ści istnienia. reflek­sji mówią­cej o sytu­acji czło­wie­ka koń­ca wie­ku – brak opty­mi­stycz­ne­go pro­gra­mu, pozy­tyw­nych war­to­ści, moż­li­wo­ści przy­ję­cia okre­ślo­nej posta­wy wobec życia. podsumowaniaStwier­dze­nie, że czło­wiek koń­ca XIX wie­ku był pesy­mi­stą, bez­rad­nym i zagu­bio­nym w świecie. Napi­sa­łam ebo­ok o tym, jak pisać na matu­rze rozszerzonej. O godzinie 900 odbył się egzamin maturalny z języka polskiego na poziomie rozszerzonym. Pobierz plik matura_język_polski_rozszerzony_przykładowe_wypracowanie już teraz w jednym z następujących formatów PDF oraz DOC. Matura 2017 Jezyk Polski Rozszerzony Odpowiedzi Arkusz Cke Glos Wielkopolski Wybierz jeden temat i napisz rozszerzona polski 2017 przykładowe wypracowanie. Oto kilka wskazówek jak poradzić sobie z tym zadaniem. Matura język polski 2021 Matura język polski 2020 Matura język polski 2019 Matura język polski 2018 Matura próbna Operon język polski 2017 Matura język polski 2017. 10 maja 2021 r. Matura rozszerzona z polskiego przykładowe wypracowanie. Matura język polski 2017 maj poziom rozszerzony. Język polski poziom podstawowy Zestaw zadań dla uczniów bez dysfunkcji oraz uczniów z dysleksją rozwojową A1. JĘZYK POLSKI poziom rozszerzony - ODPOWIEDZI. Egzamin rozpoczął się o godz. Wypowiedź argumentacyjna wypracowanie maturalne rozszerzona Matury coraz bliżej zatem byście usprawnili swoje umiejętności pisania wypracowań seria wpisów które dotyczą typów prac maturalnych. Określ jaki problem podejmuje Wolfgang Kayser w podanym tekście. Za cały egzamin można uzyskać maksymalnie 40 punktów. W ostatnim zadaniu mogli stworzyć wypracowanie na temat. Matura rozszerzona z języka polskiego to egzamin na napisanie którego decydują się najczęściej uczniowie klas humanistycznych. Kiedy matura na poziomie podstawowym i rozszerzonym. Matura rozszerzona z języka polskiego rozpoczęła się o godz. Matura z polskiego na poziomie rozszerzonym składa się jedynie z wypracowania. We wtorek 10 maja wybrani maturzyści podejdą do egzaminu z języka polskiego na poziomie rozszerzonym. Przypomnijmy że matura rozszerzona z języka polskiegoskłada się tylko z jednego zadania które polega na napisaniu dłuższej wypowiedzi. Tu znajdziesz arkusze CKE odpowiedzi temat wypracowania W poniedziałek 9052022 rozpoczęły się egzaminy nieobowiązkowe. Na maturze pisemnej z języka polskiego na poziomie rozszerzonym otrzymacie do wyboru dwa tematy wypracowań. Określ jaki problem podejmuje Wolfgang Kayser w podanym tekście. W ramach matury 2021 język polski na tym poziomie nie jest przedmiotem obowiązkowym. Ta forma wypowiedzi jest nieco trudniejsza niż analiza wiersza na egzaminie podstawowym. Napisanie wypracowania maturalnego to jedyne zadanie w przypadku tego egzaminu. Uczniowie będą mieli 180 minut na napisanie wybranej wypowiedzi pisemnej. Język polski poziom podstawowy i. Warto więc dowiedzieć się jak poprawnie napisać interpretację porównawczą. Zdecydowało się na niego 22 proc. Zanim przystąpisz do pisania pracy koniecznie wykonaj następujące czynności. Arkusz CKE i odpowiedzi z języka polskiego poziom rozszerzony - RMF24pl - Matura z języka polskiego na poziomie rozszerzonym zakończona. Przystąpiło do niej 63 834 osób. Matura 2022 język polski poziom rozszerzony 10 maja 2022. Matura język polski 2021 Matura język polski 2020 Matura język polski 2019 Matura język polski 2018 Matura próbna Operon język polski 2017 Matura język polski 2017. Co będzie na polskim rozszerzonym. Jest to czwarty najchętniej wybierany przedmiot dodatkowy. Matura rozszerzona polski 2021. Do uzyskania jest maksymalnie 40 punktów. Zajmij stanowisko wobec rozwiązania przyjętego przez autora odwołując się do tego tekstu oraz innych tekstów kultury. Jeden z nich należy opracować w formie wypowiedzi argumentacyjnej drugi w formie interpretacji porównawczej. Tym razem pierwszy temat matury rozszerzonej. Strona startowa Egzamin maturalny Egzamin maturalny w Formule 2022 Materiały dodatkowe Przykładowe arkusze. Jak wygląda matura rozszerzona z. Matura 2017 polski rozszerzony przykładowe wypracowanie Matura z języka polskiego na poziomie rozszerzonym zakończona. Zestaw zadań dla uczniów z autyzmem w tym z zespołem Aspergera Zestaw zadań dla uczniów słabosłyszących Zestaw zadań dla uczniów słabowidzących Zestaw zadań dla uczniów niewidomych A6 czarnodrukZestaw zadań dla uczniów. Uczniowie będą mieli 180 minut na napisanie wybranej wypowiedzi pisemnej. Na jego napisanie maturzyści mają 3 godziny zegarowe. 900 i będzie trwała 180 minut. Twoja praca powinna liczyć co najmniej 300 słów. Wybierz jeden temat i napisz wypracowanie. Wypowiedź argumentacyjna dotycząca tekstu teoretycznego. Matura rozszerzona z języka polskiego rozpoczyna się o godz. Z nami skutecznie przygotujesz się do matury z języka angielskiego. W skład tej pomocy edukacyjnej wchodzą materiały które wspomogą Cię w nauce wybranego materiału. Uczniowie mają 180. Matura rozszerzona z języka polskiego odbędzie się 10 maja 2022 roku o godz. Matura rozszerzona z języka polskiego odbędzie się 10 maja 2022 roku o godz. Na rozszerzeniu maturzyści piszą tylko wypracowanie na jeden z dwóch podanych tematów. Na napisanie wypracowania macie 180 minut. Matura 2017 Jezyk Polski Rozszerzony Odpowiedzi I Arkusz Cke Wydarzenia W Interia Pl Matura Probna Operon Jezyk Polski 2017 Arkusz Pdf Odpowiedzi Rozrywka Radio Zet Matura 2017 Polski Odpowiedzi Tutaj Wypracowanie I Analiza Wiersza Test Trudniejszy Niz Rozprawka Dziennik Wschodni Matura 2017 Jezyk Polski Rozszerzony Odpowiedzi Arkusz Cke Glos Wielkopolski

matura rozszerzona polski przykładowe wypracowanie